Một hộp quà Tết làm đẹp đến đâu cũng mất nửa giá trị nếu tới nơi khi văn phòng người nhận đã đóng cửa nghỉ Tết, hoặc tới quá sớm khi chưa ai nghĩ tới Tết. Giao quà trong mùa cao điểm là bài toán thời gian nhiều hơn là bài toán vận chuyển: chọn đúng khung ngày, biết lịch nghỉ của người nhận, và tính đủ việc đơn vị giao hàng cũng đang quá tải.
Bài này tập trung vào những gì đặc thù của mùa Tết: khung ngày giao hợp lý, cách chia khu vực và chia đợt, cách hỏi lịch nghỉ của người nhận mà không lộ chuyện gửi quà, cách làm việc với đơn vị giao hàng trong cao điểm và cách xử lý những phần giao không thành sát ngày nghỉ. Phần đóng gói, chèn lót và gửi tới nhiều địa chỉ nói chung có bài riêng trong chuyên mục về giao phát.
Khung ngày giao: không sớm quá, không muộn quá
Quà Tết tới quá sớm, khi người nhận còn đang bận chốt sổ cuối năm dương lịch, dễ bị cất vào góc và quên. Quà tới quá muộn, khi văn phòng đã nghỉ, có thể nằm ở phòng bảo vệ suốt kỳ nghỉ hoặc bị trả về. Khung giao được nhiều doanh nghiệp chọn là khoảng vài tuần trước Tết, đủ để người nhận còn ở văn phòng, đủ để không khí Tết đã bắt đầu.
Nhưng khung này đúng với ai còn tuỳ. Người nhận ở các khu công nghiệp, nhà máy thường nghỉ Tết sớm hơn văn phòng ở trung tâm thành phố. Cơ quan nhà nước có lịch nghỉ theo thông báo chính thức hằng năm. Đối tác có nhiều nhân viên ở xa quê thường cho nghỉ sớm để người lao động kịp về. Các cửa hàng bán lẻ thì ngược lại, mở cửa đến sát Tết vì đó là mùa bán hàng của họ.
Vì vậy khung giao nên đặt theo nhóm người nhận chứ không đặt một ngày chung cho tất cả. Tách sổ người nhận theo loại tổ chức, đặt cho mỗi nhóm một khung ngày phù hợp, rồi mới tính tới chuyện chia khu vực giao. Một nguyên tắc dễ nhớ: giao xong trước ngày văn phòng người nhận nghỉ ít nhất vài ngày làm việc, để còn thời gian xử lý nếu có sự cố.
Lịch giao theo nhóm người nhận (ví dụ giả định)
Bảng dưới minh hoạ cách đặt khung giao theo nhóm. Con số tuần chỉ là ví dụ; bạn cần đối chiếu với lịch Tết của năm đó và lịch nghỉ thực tế của người nhận.
| Nhóm người nhận | Đặc điểm lịch nghỉ | Khung giao gợi ý | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Đối tác ở nước ngoài | Không nghỉ Tết âm lịch, hoặc nghỉ theo lịch riêng | Gửi sớm nhất, tính cả thời gian thông quan | Có bài riêng về quà Tết cho đối tác nước ngoài |
| Nhà máy, khu công nghiệp | Thường nghỉ sớm để người lao động về quê | Đợt đầu, sớm hơn khối văn phòng | Hỏi rõ ngày bộ phận hành chính còn làm việc |
| Văn phòng ở các tỉnh xa | Theo lịch văn phòng, nhưng vận chuyển mất nhiều ngày hơn | Đợt đầu hoặc đợt hai | Cộng thêm thời gian vận chuyển cao điểm |
| Văn phòng cùng thành phố | Theo lịch văn phòng chung | Đợt hai, giao tận tay được | Có thể kết hợp người phụ trách quan hệ trao trực tiếp |
| Cửa hàng, đại lý bán lẻ | Mở cửa đến sát Tết | Đợt sau, tránh giờ đông khách | Hỏi giờ chủ cửa hàng có mặt |
Khi đặt lịch, hãy nhớ rằng đơn vị giao hàng cũng có lịch ngừng nhận đơn trước Tết, thường sớm hơn với tuyến xa. Hỏi họ trước, ghi vào kế hoạch, và đặt đợt cuối của bạn trước mốc đó một khoảng an toàn.
Hỏi lịch nghỉ và người ký nhận mà không làm mất bất ngờ
Hỏi như một việc hành chính bình thường. Cuối năm, việc hỏi đối tác lịch nghỉ Tết để sắp xếp công việc, đối soát công nợ, giao chứng từ là chuyện rất tự nhiên. Nhân dịp đó, người phụ trách quan hệ hỏi luôn địa chỉ nhận thư hiện tại và người thường ký nhận hàng, không cần nói là gửi quà.
Ghi kết quả vào sổ người nhận. Thêm cột ngày văn phòng nghỉ, người ký nhận, giờ có người. Đây là những thông tin giúp đơn vị giao hàng không phải gọi đi gọi lại, nhất là khi họ đang chạy hàng trăm đơn mỗi ngày.
Với tầng chiến lược, hẹn trao tay. Thay vì giữ bất ngờ, một cuộc hẹn ngắn đến chúc Tết và trao quà là cách được nhiều người đánh giá cao hơn. Khi đó lịch giao trở thành lịch hẹn, do người phụ trách quan hệ tự sắp xếp.
Tôn trọng quy định nhận hàng của toà nhà. Nhiều toà nhà văn phòng không cho người giao lên tầng, chỉ nhận ở quầy lễ tân hoặc phòng bảo vệ. Biết trước để chuẩn bị nhãn rõ ràng, tránh quà nằm lẫn với hàng hoá khác.
Làm việc với đơn vị giao hàng trong mùa cao điểm
Mùa Tết, đơn vị giao hàng nào cũng quá tải. Những bước dưới đây giúp đơn hàng của bạn ít bị trễ và dễ theo dõi hơn.
- Liên hệ trước, báo số lượng ước tính theo khu vực và các đợt giao, hỏi lịch ngừng nhận đơn của từng tuyến.
- Thống nhất cách bàn giao: công ty mang hàng tới điểm gửi hay đơn vị tới lấy, lấy vào khung giờ nào, bao nhiêu chuyến.
- Gửi danh sách giao hàng dạng bảng với các cột cần thiết, xuất từ sổ người nhận, không gửi kèm thông tin không cần như tầng quà.
- Thống nhất cách xử lý khi giao không thành: gọi lại mấy lần, giữ hàng ở đâu, bao lâu thì hoàn về.
- Yêu cầu ảnh hoặc xác nhận đã giao cho từng đơn, nhất là với tầng quà cao.
- Cử một người trong nhóm theo dõi trạng thái hằng ngày, cập nhật vào sổ và gọi đơn vị giao khi một đơn đứng yên quá lâu.
Với hàng có pin như sạc dự phòng, đồ điện nhỏ, hoặc có chất lỏng, hãy báo trước để đơn vị giao hàng cho biết quy định vận chuyển của họ; một số tuyến có thể không nhận hoặc cần đóng gói riêng.
Chia khu vực và tự giao một phần
Không phải phần quà nào cũng cần đi qua đơn vị giao hàng. Với người nhận trong cùng thành phố, tự giao bằng nhân viên hoặc xe của công ty thường chủ động hơn trong mùa cao điểm, nhất là với tầng quà cao. Chia sổ người nhận theo khu vực, gom các địa chỉ gần nhau vào một tuyến, mỗi tuyến một người phụ trách với danh sách in sẵn và một số hộp dự phòng.
Tự giao cũng có cái giá: tốn thời gian của nhân viên đúng lúc ai cũng bận chốt việc cuối năm, cần xe, cần người biết đường, và rủi ro giao nhầm nếu không có quy trình kiểm. Cân nhắc giao cho đơn vị bên ngoài những tuyến xa, những địa chỉ lẻ, và giữ lại cho nhân viên những địa chỉ quan trọng, gần, hoặc cần trao tay.
Khi tự giao, mỗi hộp cần đi kèm một phiếu nhỏ có mã người nhận, để người giao đối chiếu với danh sách và để người nhận ký xác nhận nếu cần. Sau mỗi ngày, người giao báo lại danh sách đã xong, chưa xong, lý do. Chủ chương trình gom về sổ chung, không để thông tin nằm rải rác trong tin nhắn của từng người.
Bảng trạng thái giao nhận: biết chính xác phần nào đang ở đâu
Mùa Tết, câu hỏi chủ chương trình nhận nhiều nhất từ các phòng là: quà của khách mình phụ trách đã tới chưa. Nếu câu trả lời phải đi tra trong năm nhóm tin nhắn và ba trang theo dõi của đơn vị giao hàng, cả nhóm sẽ mất hàng giờ mỗi ngày. Một bảng trạng thái chung, cập nhật mỗi ngày, giải quyết phần lớn chuyện này.
Bảng trạng thái không cần phức tạp. Mỗi dòng là một mã người nhận, với các mốc: đã đóng gói, đã bàn giao cho người giao, đang giao, đã giao, đã có xác nhận nhận, giao không thành kèm lý do. Các phòng chỉ cần xem cột trạng thái theo mã khách của mình, không cần xem toàn bộ sổ. Nên chia quyền xem để mỗi phòng chỉ thấy phần của họ, vì bảng vẫn chứa thông tin cá nhân.
Điểm dễ bị bỏ qua là bước xác nhận đã nhận. Đơn vị giao báo đã giao không có nghĩa là người nhận đã cầm được quà; hộp có thể đang nằm ở phòng bảo vệ của toà nhà. Với tầng quà cao, người phụ trách quan hệ nên gửi một tin nhắn chúc Tết sau ngày giao, tự nhiên hỏi xem đối tác đã nhận được chưa. Câu trả lời đó mới là mốc hoàn thành thật.
Cuối mùa, bảng trạng thái là dữ liệu để tính tỉ lệ giao thành công theo khu vực, theo đơn vị giao, theo nhóm người nhận. Những con số đó giúp năm sau chọn đơn vị giao và đặt khung ngày chính xác hơn.
Khi giao không thành sát ngày nghỉ
Dù chuẩn bị kỹ đến đâu, mùa Tết vẫn có những phần quà giao không thành. Cách xử lý dưới đây giúp giữ được ý nghĩa của món quà và không để hàng thất lạc.
- Người nhận đã nghỉ, văn phòng đóng cửa: liên hệ người phụ trách quan hệ, hỏi có địa chỉ khác được nhận hay hẹn giao ngay sau kỳ nghỉ kèm một lời chúc Tết gửi trước qua tin nhắn.
- Địa chỉ sai, người nhận đã chuyển: xác minh lại qua người phụ trách quan hệ, sửa sổ, gửi lại nếu còn kịp; nếu không, chuyển thành quà đầu năm.
- Hàng bị hỏng khi giao: chụp ảnh, báo đơn vị giao theo quy trình đã thống nhất, gửi phần thay thế từ hàng dự phòng.
- Hàng bị hoàn về sau Tết: kiểm tình trạng, quyết định gửi lại như quà đầu năm hay đưa vào hàng dư.
- Ghi mọi trường hợp không thành vào sổ với lý do, để năm sau xác minh kỹ hơn những địa chỉ hay hỏng.
Quà đầu năm không phải là phương án hạng hai. Một hộp quà tới ngay ngày làm việc đầu tiên sau Tết, kèm lời chúc khởi đầu năm mới, nhiều khi còn được chú ý hơn giữa hàng chục hộp quà dồn về trước Tết.
Câu hỏi thường gặp
Nên giao quà Tết cho đối tác trước Tết bao lâu?
Khung được nhiều doanh nghiệp chọn là vài tuần trước Tết, khi người nhận còn ở văn phòng và không khí Tết đã bắt đầu. Nên đặt khung theo từng nhóm người nhận, vì nhà máy, cơ quan, văn phòng, cửa hàng có lịch nghỉ khác nhau.
Làm sao biết đối tác nghỉ Tết từ ngày nào mà không lộ chuyện gửi quà?
Cuối năm, việc hỏi lịch nghỉ Tết để sắp xếp công việc và đối soát là chuyện bình thường. Người phụ trách quan hệ hỏi kèm địa chỉ nhận thư và người ký nhận, ghi vào sổ người nhận.
Có nên tự giao quà Tết bằng nhân viên công ty không?
Tự giao phù hợp với địa chỉ gần, tầng quà cao hoặc cần trao tay. Tuyến xa và địa chỉ lẻ nên giao cho đơn vị bên ngoài. Khi tự giao, cần chia tuyến, có danh sách, phiếu mã người nhận và báo cáo cuối ngày.
Quà Tết có sạc dự phòng hoặc chất lỏng gửi đi có bị vướng gì không?
Có thể vướng quy định vận chuyển tuỳ đơn vị và tuỳ tuyến. Hãy báo trước cho đơn vị giao hàng để họ cho biết quy định hiện hành và cách đóng gói, và cân nhắc giao tay những món này nếu người nhận ở gần.
Giao quà Tết không thành vì văn phòng đã nghỉ thì làm thế nào?
Liên hệ người phụ trách quan hệ để hỏi địa chỉ khác hoặc hẹn giao ngay sau kỳ nghỉ, đồng thời gửi lời chúc Tết trước qua tin nhắn. Phần quà có thể chuyển thành quà đầu năm, kèm lời chúc khởi đầu năm mới.
Đơn vị giao hàng thường ngừng nhận đơn trước Tết khi nào?
Mỗi đơn vị và mỗi tuyến có lịch riêng, thường tuyến xa ngừng sớm hơn. Hãy hỏi trực tiếp từ sớm, ghi vào kế hoạch và đặt đợt giao cuối của bạn trước mốc đó một khoảng an toàn.